ForumMedyczne.edu.pl

Co to znaczy płyn izotoniczny i płyn izoosmolarny?
Pytanie nadesłane do Redakcji

Jak w tym kontekście rozumieć osmolarność płynów zawierających glukozę (tzw. 1:1, czy 2:1), których osmolarność in vitro jest równa osmolarności osocza?
Odpowiedział

prof. dr hab. n. med. Janusz Książyk
Klinika Pediatrii, Żywienia i Chorób Metabolicznych Instytutu „Pomnik-Centrum Zdrowia Dziecka” w Warszawie

Wymienione płyny są fizycznie izoosmotyczne z osoczem (mają taką samą osmolarność in vitro), czyli po wprowadzeniu do krwi nie powodują hemolizy krwinek (glukoza jest również osmotycznie czynna). Jednak po wprowadzeniu do organizmu dochodzi do szybkiego zmetabolizowania zawartej w nich glukozy, w wyniku czego woda pozostaje z jonami, których stężenie jest znacznie mniejsze niż w osoczu (są to płyny hipotoniczne [hipoosmolarne] in vivo).

W badaniach klinicznych dotyczących zasad nawadniania za izotoniczne uważa się płyny, w których stężenie jonów sodowych jest zbliżone do stężenia w osoczu. Płyny 1:1 i 2:1 zawierające znacznie mniej jonów sodowych uważa się za hipotoniczne. W pierwszych godzinach nawadniania stosuje się płyny, w których stężenie Na+ wynosi około 140 mmol/l, czyli jest bliskie prawidłowemu stężeniu sodu w osoczu.